“Kompeticioni anti-kapitalist”: Spartakiadat, alternativa sovjetike kundër Olimpiadave që u huazua edhe në Shqipëri

Ndërsa në “Milano-Cortina 2026” atletët rusë dhe bjellorusë garojnë si “sportistë neutralë”, pa flamur dhe pa himn kombëtar, historia rikthen në vëmendje një periudhë kur Bashkimi Sovjetik zgjodhi të krijonte një alternativë të vetën ndaj Olimpiadave: Spartakiadat!

Pas përkeqësimit të marrëdhënieve mes Rusisë dhe Perëndimit, sidomos pas vitit 2022 dhe luftës në Ukrainë, pjesëmarrja e sportistëve rusë në evente ndërkombëtare është kufizuar. Por për Moskën, sidomos në dekadat e para të shekullit XX, Lojërat Olimpike konsideroheshin një simbol i botës kapitaliste perëndimore, me të cilën ideologjia sovjetike ishte në përplasje të hapur.

Foto ilustruese

Për këtë arsye, në vitin 1928 u organizua në Moskë edicioni i parë i Spartakiadave, të njohura ndryshe edhe si “Olimpiadat e kuqe”. Emri ishte një homazh për Spartakun, gladiatorin me origjinë trake që udhëhoqi kryengritjen e skllevërve kundër Perandorisë Romake në shekullin I p.e.s. Ajo figurë, më vonë u kthye në simbol të proletariatit dhe luftës kundër shtypjes.

Spartakiadat zhvilloheshin si në versione verore ashtu edhe dimërore dhe ishin të hapura për sportistë nga vendet komuniste. Në edicionin e parë, të mbajtur nga 11 deri më 23 gusht 1928, morën pjesë rreth 7 mijë atletë. Me kalimin e viteve, numri i pjesëmarrësve u rrit ndjeshëm, duke përfshirë miliona qytetarë sovjetikë, nga amatorët deri te kampionët e nivelit të lartë.

Pas pjesëmarrjes së Bashkimit Sovjetik në Lojërat Olimpike të Helsinkit në vitin 1952, Spartakiadat humbën karakterin ndërkombëtar dhe u shndërruan kryesisht në një aktivitet të brendshëm sportiv. Edicioni i fundit u zhvillua në vitin 1991, pak para shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik.

Foto ilustruese

Nga vitet ’50 e në vijim, u organizuan edhe edicione lokale dhe sektoriale, ku përveç zonave që ishin pjesë e Bashkimit Sovjetik, ky model u huazua edhe nga vendet “bashkëpunëtore”, ku mes tyre ishin edhe Çekosllovakia dhe Shqipëria. Mes eventeve ishin Spartakiadat e Rinisë dhe ato të Sindikatave, me këto të fundit mbijetuan dhe vijojnë të zhvillohen në disa republika post-sovjetike, si Rusia, Bjellorusia, Ukraina e Uzbekistani.

Shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans:

Mund ta shkarkoni aplikacionin Newsmax Balkans nga Google Play dhe App Store.

Komente (0)